ห่วงโซ่อุปทานของผลิตภัณฑ์เป้าหมาย

ห่วงโซ่อุปทานของผลิตภัณฑ์เป้าหมาย


การศึกษาห่วงโซ่อุปทานของผลิตภัณฑ์เป้าหมาย


ห่วงโซ่อุปทาน (Supply Chain) : ยาไบโอซิมิลาร์ (Biosimilars)


>
ยาชีววัตถุคล้ายคลึง (Biosimilars) คือ ยาชีววัตถุที่ได้รับการพัฒนาให้มีความคล้ายคลึงกับยาชีววัตถุต้นแบบ (Reference Biological Product) ที่ได้รับอนุญาตขึ้นทะเบียนและวางจำหน่ายมาก่อน โดยต้องแสดงหลักฐานยืนยันความคล้ายคลึงในด้านคุณภาพ ความปลอดภัย และประสิทธิผล ผ่านการศึกษาเปรียบเทียบอย่างเป็นระบบตามหลักวิทยาศาสตร์ และการประเมินข้อมูลเชิงประจักษ์ทั้งหมด (Totality of Evidence) อย่างไรก็ตาม ยาชีววัตถุคล้ายคลึงไม่ถือเป็นยาสามัญ (Generic Drug) เนื่องจากยาชีววัตถุมีโครงสร้างโมเลกุลที่ซับซ้อน ผลิตจากสิ่งมีชีวิต และมีกระบวนการผลิตที่ละเอียดอ่อน ส่งผลให้ไม่สามารถผลิตยาให้เหมือนกับยาต้นแบบได้ทุกประการ ความแตกต่างเพียงเล็กน้อยในกระบวนการผลิตอาจส่งผลต่อคุณสมบัติทางกายภาพ เคมี และชีวภาพของยาได้ การพัฒนายาชีววัตถุคล้ายคลึงจึงต้องดำเนินการตามแนวทางการประเมินแบบเป็นลำดับขั้น (Stepwise Approach) เริ่มจากการเปรียบเทียบด้านคุณภาพ ตามด้วยการประเมินด้านความปลอดภัยและประสิทธิผล ทั้งจากการศึกษาในห้องปฏิบัติการ การศึกษาในสัตว์ทดลอง และการศึกษาในมนุษย์ เพื่อยืนยันว่าผลการรักษาไม่แตกต่างอย่างมีนัยสำคัญจากยาต้นแบบ ด้วยเหตุนี้ คำว่า “Biogenerics” ซึ่งเคยถูกใช้ในอดีต จึงไม่ได้รับการยอมรับในทางวิชาการ เนื่องจากอาจทำให้เกิดความเข้าใจผิดว่ายาชีววัตถุคล้ายคลึงมีลักษณะเช่นเดียวกับยาสามัญ
ยาไบโอซิมิลาร์ หรือยาชีววัตถุคล้ายคลึง เริ่มจากอุตสาหกรรมต้นน้ำที่มุ่งวิจัยและพัฒนาผลิตภัณฑ์ โดยวิเคราะห์โครงสร้างและคุณลักษณะของยาชีววัตถุต้นแบบ พร้อมออกแบบกระบวนการเพาะเลี้ยงเซลล์ อุตสาหกรรมกลางน้ำครอบคลุมการขยายและเพาะเลี้ยงเซลล์ในระดับการผลิต รวมถึงกระบวนการเก็บเกี่ยวและควบคุมคุณภาพเพื่อให้ได้ผลิตภัณฑ์ที่มีคุณภาพและคุณลักษณะใกล้เคียงกับยาต้นแบบ ส่วนอุตสาหกรรมปลายน้ำเป็นกระบวนการทดสอบและประเมินความปลอดภัย ประสิทธิผล และความเทียบเคียงกับยาต้นแบบ รวมถึงการขึ้นทะเบียนตำรับยา เพื่อให้สามารถนำไปใช้ประโยชน์ทางการแพทย์ได้